مدت زمان مطالعه: ۷ دقیقه

دکا دانش آموز کارآفرین

سالیان متمادی هدف نظام‌های آموزشی دنیا تربیت استعدادهای برتر بود تا با تکیه بر تخصص‌های پرورش‌یافته باعث پیشرفت جوامع شوند. در کشور ما هنوز خروجی‌های موفق، دانش‌آموزان مدارس تیزهوشان و رتبه‌های برتر کنکور هستند. نتیجۀ این تفکر در ظاهر عالی است، ولی مشکل زمانی آغاز می شود که فرزندان ما بخواهند از ثمرۀ تلاش خود در زندگی استفاده کنند. وقتی زندگی جوانان اطرافمان را بررسی می‌کنیم، افراد معدودی را می‌بینیم که در تمام زمینه‌های مادی و معنوی زندگی موفق‌‌اند و در عوض، شاهد خیل گسترده‌ای از جوانان هستیم که به لطف نظام آموزش عالی تحصیلات تکمیلی دارند و حتی از دانشگاه‌های ممتاز فارغ‌التحصیل شده‌اند، اما متأسفانه زندگی موفقی ندارند.ریشه‌ی اصلی این مشکل به دوران مهم آموزش و‌ پرورش فرزندان ما در سال‌های ابتدایی آموزش برمی‌گردد و تصمیم دکا دانش آموز کارآفرین بر این است  که فرزندانمان را برای کسب موفقیت واقعی در زندگی پرورش دهیم.

تربیت کودک متعادل – دکا

امروزه در دنیای آموزش، مفهومی در اولویت قرار گرفته با عنوان «پرورش کودک متعادل» و هدف آن این است که کودکان امروز در آینده جوانانی تک‌بُعدی نشوند. مهندس ممتازی را فرض کنید که با وجود تخصص، رابطه‌ی خانوادگی موفقی ندارد یا پزشک متخصصی که مهارت رعایت آداب اجتماعی ابتدایی را هم ندارد و یا استاد دانشگاهی که عضو هیئت علمی دانشگاه است، اما هنوز توانایی فراهم کردن نیازهای مالی خانواده‌ی خود را ندارد و مثال‌های فراوان دیگری که افراد با وجود موفقیت تحصیلی، در زندگی خود با مشکل مواجه‌اند.

مفهوم سواد چیست؟

امروزه در دنیا، مفهوم و تعریف «سواد» تغییر کرده است و در این تعریف، ماهیت سواد نیز تغییر یافته و برخی از توانایی‌ها و مهارت‌ها سواد محسوب می‌شود که برخورداری از آن‌ها مصداق با‌سواد‌بودن افراد است. مهارت‌هایی که می‌توان آن‌ها را «سواد زندگی» نامید و سازمان یونسکو آن‌ها را به شرح ذیل اعلام کرده است:

  • سواد عاطفی
  • سواد اجتماعی
  • سواد مالی
  • سواد رسانه
  • سواد تحلیلی
  • سواد تربیتی
  • سواد علمی
  • سواد رایانه
  • سواد سلامتی
  • سواد زیست محیطی
  • سواد قومی و نژادی
  • سواد انرژی

نظام آموزشی ما بیش از هر چیز برای مجهز کردن دانش‌آموزان به «سواد علمی» برنامه‌ریزی شده است و به سواد تربیتی و سواد اجتماعی به اندازه‌ی لازم پرداخته نمی‌شود. به‌تازگی فعالیت‌هایی در حوزه‌ی سواد رسانه انجام شده است و البته به لطف تکنولوژی سواد رایانه‌ای دانش‌آموزان رشد چشمگیری داشته است. این اقدام‌ها بسیار دلگرم‌کننده است؛ اما برای تربیت کودک متعادل نیاز است تا گام‌های بزرگ‌تری برداشته شود.

آموزش سواد مالی به کودکان

خوشبختانه در چند سال اخیر چند گروه متخصص از بخش دولتی و بخش خصوصی در حوزه‌ی سواد مالی فعالیت خود را آغاز کرده‌اند و در اغلب مصاحبه‌های مسئولان و مدیران متولی آموزش نیروی انسانی کشور به کرات به اهمیت آموزش سواد مالی پرداخته شده است، حتی در سند چشم‌انداز تحول آموزش و پرورش کشور نیز، مسئولیت آموزش سواد مالی به دانش‌آموزان از دورۀ اول ابتدایی بر عهدۀ متولیان آموزش کشور گذاشته شده است.

انتشارات پیک گل‌واژه، مؤسسه آموزشی دکا

انتشارات پیک گل‌واژه با بیش از ۲۵ سال سابقه در نظام آموزش کشور، از سال ۱۳۹۷ طرح دانش‌آموز کارآفرین (دکا) را با هدف آموزش سواد مالی به دانش‌آموزان کشور آغاز کرده است. این طرح با الهام از محتوای استاندارد جهانی و تلفیقی از دانش استادان برجستۀ دانشگاهی در حوزۀ کارآفرینی، منابع انسانی، تکنولوژی آموزشی و ادبیات کودک است تا محصولی کاربردی و متناسب با فرهنگ و ادبیات دانش‌آموزان را در هر پایۀ تحصیلی ارائه نماید.

آموزش دوره‌ی ابتدایی

کارشناسان، دورۀ ابتدایی را دوران آشنایی کودکان با زندگی قلمداد می‌کنند و هفت سال دوم زندگی افراد را مهم‌ترین دوران زندگی هر فرد می‌دانند که بخش زیادی از شخصیت افراد در این دوران شکل می‌گیرد. در این مقطع، کودکان الگوهای رفتاری مناسب را راحت‌تر می‌پذیرند که یکی از آن‌ها، رفتار خلاقانه است که بخش مهمی از محتوای دورۀ کارآفرینی دکا به برداشتن موانع ذهنی از سر راه خلاقیت بچه‌ها می‌پردازد و کمک می‌کند که دانش‌آموزانی خلاق پرورش دهیم. علاوه بر این، دانش‌آموزان در سال‌های ابتدایی ورود به اجتماع به اعتماد‌به‌نفس بیشتری نیاز دارند که بتوانند مهارت‌های ارتباطی خود را تقویت کنند، قدرت تفکر بیشتری داشته باشند و در نهایت نگرش متفاوتی به اطراف خود پیدا کنند. اگر این توانایی‌ها در دورۀ ابتدایی کسب نشود، بچه‌ها از این فرصت طلایی و تکرار نشدنی محروم خواهند شد. برخلاف مؤسساتی که محتوای خود را به نوجوانان دورۀ متوسطه ارائه می‌دهند، مؤسسۀ آموزشی دکا از معدود مؤسساتی است که محتوای آموزش کارآفرینی را برای دورۀ دبستان و حتی پیش از دبستان تدارک دیده است.

تغییر نگرش؛ تغییر رفتار

دوره‌های کارآفرینی علی‌رغم عنوانشان، الزاماً دانش‌آموزان را به کارآفرین یا فعال اقتصادی تبدیل نمی‌کنند. مهم‌ترین دستاورد این دوره برای دانش‌آموزان تغییر رفتار مبتنی بر تغییر نگرش آن‌هاست، چراکه تغییر رفتار بدون تغییر نگرش فعالیتی بی‌هدف و ناقص است.

دانش‌آموزانی که دورۀ کارآفرینی را می‌گذرانند، مستقل می‌‌شوند، اعتماد به نفس بیشتری پیدا می‌کنند، خلاقیت‌های آن‌ها بروز می‌کند و با استعدادهای خود آشنا می شوند و یاد می‌گیرند هدف‌گذاری کنند و برای رسیدن به اهداف خود برنامه‌ریزی کنند. آن‌ها می‌آموزند که ریسک کنند و از شکست نهراسند.

کیفیت محتوای دوره کارآفرینی دکا 

محتوای دکا محتوایی کاملاً تعاملی است و آموزش‌های غیرمستقیم هدفمندی را به دانش‌آموزان ارائه می‌دهد. دانش‌آموزان به کمک محتوایی جذاب، شیرین و دوست‌داشتنی در فرایند آموزش نامحسوس قرار می‌گیرند. در هر بخش، برای تفهیم مطالب، تمرین‌های متنوع و جذابی منطبق با محیط واقعی زندگی بچه‌ها ارائه می‌شود و دست‌کم یک فعالیت در نظر گرفته شده که دانش‌آموز آن را در تعامل با خانواده انجام دهد. یکی از مشکلات محتوای موجود در کشور ما ترجمۀ مستقیم محتوای سایر کشورهاست، اما در پروژه‌ی دکا با هدف ارتباط بهتر بچه‌های ایرانی، محتوای استاندارد و آکادمیک به زبان و سطح کودک ایرانی بازنویسی شده و از هنر تصویرگران و طراحان کاملاً ایرانی استفاده شده است. در ضمن محتوای کتاب‌های دکا مورد تأیید «سامانه کنترل کیفیت منابع آموزشی مکتوب» آموزش و پرورش است.

نمایی از کتاب های دکا

نمایی از برخی صفحات کتاب های کارآفرین باش دکا

محتوای دوره کارآفرینی دکا چیست؟

دورۀ دکا برای هر ۶ پایۀ ابتدایی برنامه‌ریزی شده است و محتوای هر پایه در ۴ جلد کتاب ارائه می‌شود:

عناوین کتاب های دکا

برنامۀ آموزشی دکا دانش آموز کارآفرین شامل چه مواردی است؟

فرآیند آموزش در دورۀ دکا به شرح ذیل است:

آموزش دوره کارآفرینی کودکان

محتوای کتاب‌ها به شکل حضوری، مجازی یا آنلاین توسط تسهیل‌گران مجربی آموزش داده می‌شود که علاوه بر تخصص در حوزۀ کارآفرینی، تجربۀ کار با دانش‌آموزان را دارند. تسهیل‌گران محتوای آموزشی هر جلسه را بر اساس طرح درس از پیش‌تعیین‌شده ارائه می‌دهند و برای درک بهتر دانش‌آموزان از ابزار و محتوای مولتی‌مدیا شامل انواع فیلم، تصویر و اسلاید استفاده می‌کنند. هر کتاب به ۶ جلسۀ ۴۵ دقیقه‌ای آموزش نیاز دارد و در هر جلسه، دو یا سه موضوع آموزش داده می شود.

دوره های آموزش کارآفرینی

تمرین در دوره دکا

در کلاس و خارج از کلاس، تمرین‌هایی کاملاً هدفمند از محیط زندگی واقعی بچه ها تدارک دیده شده است و این تمرینات در راستای تغییر نگرش دانش‌آموزان مرتبط با موضوع هر جلسه می باشد.

تمرین در کلاس های کارافرینی

ارزیابی پروژه دکا

ارزیابی دانش‌آموزان به صورت ارائه یک پروژه تحت عنوان تکلیف نوروزی انجام می گیرد که این پروژه ها متناسب با موضوعات آموزشی دکا در هر پایه است.

پروژه های کارآفرینی

پایان دوره در آموزش کارآفرینی دکا

تکالیف از سوی کارشناسان ارزیابی می‌شود و نتایج آن به دانش‌آموزان پایان دوره ارائه می شود.

برای دانش‌آموزان دورۀ دوم شرایطی فراهم است تا بتوانند در کنار منتورها و کوچ مربیان دکا به راه‌اندازی کسب‌وکارهای خود اقدام نمایند. بنابراین ایده‌های رسیده از چهار منظر ارزیابی می‌شود و به دانش‌آموزان برای اصلاح ایده مشاوره داده می‌شود تا امکان راهیابی به بخش راه‌اندازی کسب‌و‌کار را پیدا کنند:

  • وجود تقاضای واقعی در بازار
  • تکراری نبودن یا حداقل متفاوت بودن ایده
  • امکان برآورده‌کردن نیاز و انتظار مشتری
  • توانمندی(مالی – اجرایی) طرح توسط دانش‌آموز

آموزش تکمیلی دوره دکا

این بخش مربوط به دانش‌آموزانی است که ایده‌های آن‌ها قابلیت توسعه دارد. این دانش‌آموزان در کنار مربیان خود در مسیر راه‌اندازی کسب‌و‌کار قدم برمی‌دارند تا بتوانند ایدۀ خود را به یک طرح کسب‌و‌کار استاندارد تبدیل کنند که موارد ذیل در آن مشخص باشد:

  • شناخت بازار هدف و اندازۀ این بازار
  • شناخت مشتری هدف و نیازهای این مشتری
  • شناخت و تحلیل رقبا
  • طراحی، تولید نمونه و آزمایش محصول پیشنهادی
  • قیمت‌گذاری محصول
  • تدوین و تست برنامۀ بازاریابی
  • برآورد مالی هزینه‌ها و درآمدها

جشنوارۀ «کارآفرین باش» دکا

طرح‌های کسب‌و‌کار آماده در یک جشنواره در معرض داوری سرمایه‌گذاران و شرکت‌های پشتیبان (شتاب‌دهنده‌ها) قرار می‌گیرد تا منابع، امکانات و همراهی لازم جهت راه‌اندازی کسب‌و‌کارها تا مرحلۀ سودآوری بررسی شود.

سابقۀ اجرا دکا دانش آموز کارآفرین

طرح دکا تا کنون برای ۲۰۰۰ دانش‌آموز مناطق مختلف و به شرح ذیر اجرا شده است:

  • دورۀ حضوری، طرح دکا در سال ۹۸ در ۴۱ دبستان غیردولتی تهران (مناطق ۱ تا ۶) به‌صورت حضوری اجرا شده است.
  • دورۀ غیرحضوری، در سال ۹۹ با توجه به غیرحضوری بودن مدارس، این طرح برای ۶۰۰ دانش‌آموز به صورت آنلاین برگزار شده است.
  • سازمان‌ها، طرح دکا در سال ۹۹ برای ۱۰۰ نفر از دانش‌آموزان کمیتۀ امداد استان کرمان به صورت آنلاین در حال برگزاری است.

سخن پایانی

در تمام این مسیر، هدف دکا تغییر نگرش دانش‌آموزان است تا با مقابله با ترس‌های خود به خودباوری واقعی برسند و باور کنند که می‌توانند با دستان خود کسب‌وکاری را خلق و راه‌اندازی کنند.

ما در انتشارات پیک گل‌واژه تلاش می‌کنیم تا بهترین محتوا و خدمات آموزشی را برای موفقیت فرزندان ایران فراهم کنیم و معتقدیم برای باسواد شدن هیچ مکانی بهتر از مدرسه نیست و اگر همت ما این باشد که در کنار نخبه‌پروری، در اندیشۀ تربیت کودک متعادل نیز باشیم، عدالت آموزشی بیشتری برقرار می شود و بچه‌های ما آیندۀ سالم‌تری خواهند داشت و برای خانواده‌ها رضایت و آرامش بیشتری حاصل می‌شود.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
شما برای ادامه باید با شرایط موافقت کنید

فهرست